Pırlanta

Pırlanta doğada doğal halde bulunan elmasın işlenmiş haline verilen isimdir. Birçok yerde görmüş olabileceğiniz 4C yani Cut (Kesim), Carat (Carat), Color (Renk) ve Clarity(Berraklık) bir pırlantanın kalitesini anlamanızı sağlayacak en önemli özelliklerdir:

Cut

(Kesim): Pırlantanın kesim şeklinin (Yuvarlak, prenses, baget, markiz, oval, damla ve kalp)yanında, mükemmelden vasata kadar uzanan kesim kalitesini ifade eder.Yandaki şekilde de görüldüğü üzere, pırlantanın ‘külah’ olarak tanımlanan bölgesinin uzunluğu ışlığın yansımasında önemli bir rol teşkil eder. Işığın pırlantanın ‘tablasından’ - üst kısmındaki düz yüzeyden girerek, ‘külahın’ orta kısmından yansıyarak, tekrar yukarı çıkması pırlantanın ışıltısının önemli derecede artmasını sağlar. Eğer külah fazla uzun ya da kısa ise, ışığın yansıması mümkün olanın altında gerçekleşir ve parlaklık düşer. Bu sebepten, külahı çok uzun ya da çok kısa bir pırlanta tercih edilmemelidir. Birçok pırlantanın çok yüksek ışık altında oldukça parlak görünmesine rağmen, normal ışıklı ortamlarda zayıf bir parlaklığa sahip olabilir.

Carat

Öncelikle carat ile karat kelimesi karışıtırılmamalıdır. Carat, 19. yüzyılda elmas ticareti yapanlar tarafından kullanılan keten tohumunun ağırlığını ifade eder. Doğanın bir mucizesi olarak keten tohumunun ağırlığı değişmez ve 0.2 gramdır. Yani 1 Carat = 0.2 gr. Karat ise altın ya da diğer materyallerin ayarını ifade eden terimdir. Pırlanta fiyatlarını karşılaştırıken carat konusunda dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, taş adedidir. Yani 5 taşlı ve toplam carat ağırlığı 0.45 carat olan bir alyans ile tek taşlı ve 0.45 carat taş ağırlığı olan bir alyans kesinlikle karşılaştırılmamalıdır. Çünkü pırlantanın carat başına $ maliyeti carat arttıkça katlanarak büyür. Örneğin, 0.3 caratlık bir taşın maliyeti 1000$/carat ise (yani taşın maliyeti 300$) 0.6 caratlık bir taşın maliyeti 3000$/carat civarındadır. (1800$ Taş maliyeti) Sonuçta 2 adet 0.3 Caratlık 2 adet taşın maliyeti 600$ iken (toplam carat 0.6 Carat) tektaşın maliyeti 1800$’dır. (Toplam carat yine 0.6 Carat)

Color (Renk)

Pırlantanın beyazı değerlidir. Mükemmel beyazlığa yaklaştıkça pırlantanın fiyatı ciddi bir biçimde artmaktadır. Aşağıdaki tabloda görüldüğü gibi, renkler D ile başlar ve O’ya kadar gider. D, doğada bulunabilen en mükemmel beyazı - renksizliği - ifade eder ve dolayısıyla en pahalı renktir. Fakat bir pırlantanın beyaz kabul edilebilmesi için en ‘kötü değer’ J kabul edilir. J renginde bir pırlanta tek başına bembeyaz görünse de, I ya da H renginde bir taşla yan yana getirildiğinde hafif sarıya çalan tonu net bir şekilde ortaya çıkacaktır. H’den daha beyaz olan G,F ve E renkleri ise çıplak gözle ayırdedilemeyen ton farklılıklarına sahiptir. Türkiye’de satılan pırlantaların %95′i G-J renk aralığındadır. En çok tavsiye edebileceğim renkler ise H ve I renkleridir.

Clarity (Berraklık)

Pırlantanın yüzey ve iç kısımlarında bazıları çıplak gözle görülebilir, bazıları ise anca büyüteç ile fark edilebilecek lekeler bulunur. Lekeler ne kadar az ise pırlanta o kadar değerli, dolayısıyla o kadar da pahalı olacaktır. Tablo 3′de detayları verilen berraklık özelliği, taşın kalitesinin belirlenmesinde önemli bir faktördür. Pırlanta satın alırken dikkat edilmesi gereken en önemli noktalardan biri berraklığın IS1 ve üstü olmasıdır. Tercihen VS2′in altına düşülmemelidir. Fiyat/kalite anlamında en uygun tercih, bence, VS1 ya da VS2 olacaktır, ki bu aralıkta lekeler gözle görülemez ve pırlantaya has o parıltıyı güzel bir şekilde yansıtır. Türkiye’de satılan birçok pırlanta VS1 ile IS2 aralığındadır. Berraklığın önemi tek taş ve tria gibi yüzüklerde daha da fazladır.

Kaynak: pirlantarehberi.blogcu.com

Pırlantanın aşkın en güzel hediyesi olma statüsünü kazanması tarihte 15. yüzyıla dek dayanır. Evlilik sözü olarak pırlanta nişan yüzüğü verilmesi geleneği ilk kez 1477′de Arşidük Avustuya Maximillian’ı ve Burgundy Mary’si arasında gerçekleşti. O dönemde pırlanta, kocanın eşine olan aşkını artırabilecek tılsım veya muska olarak görülürdü. Hatta aşk tanrısı Eros’un okunun başlığının bile pırlanta olduğuna inanılırdı. Bu kraliyet geleneği kısa bir süre içinde dünyanın bir çok bölgesinde halk tarafından benimsenmeye başlandı. Ve tarih içinde nişan töreninin en belirgin anını tayin eder oldu.

Elmas, bilinen en sert maddelerden biri ve değerli bir taştır. Karbon elementinin bir modifikasyonu grafit, diğeri ise elmastır.

Elmasın saf karbon olduğu ilk olarak Fransız kimyacı Lavoisier tarafından keşfedilmiştir. Lavoisier, elması yakmış ve yanma gazının sadece karbondioksit olduğunu görünce elmasın karbon olduğu hükmüne varmıştır. Elmas 247 derecede erir.

Pırlantanın kalitesini belirleyen 4C standartları, pırlantanın genel kalitesini tarif etmek için kullanılan, elmas ticaretini pratik hale getiren standartlardır. Eski zamanlarda her ülkenin kendine göre ayrı bir kalite tabiri varken, bu zamanla karışıklıklara yol açmış ve ilk defa De Beers firması tarafından 4C standartları ortaya çıkarılmıştır.

Tüm dünya bu standartları kullanırken, Rusya devleti rakam sistemini kullanmaktadır.

Pırlanta elek tabloları zamanımızda sıklıkla kullanılmaktadır.

Elmasın 57 fasetli, yuvarlak özel kesimine verilen isimdir.

Esasında ingilizce karşılığı : Full Cut Diamond

Pırlanta üzerinde 57 faset bulunur. Faset, ışığı yansıtan açılı yüzeylere verilen isimdir.

Pırlanta üç bölümden oluşur. Taç, kemer ve külah.

Kemerin üstünde bulunan bölüme Taç denir. Taç bölümünde 33 adet faset bulunur. Taç bölümünde bulunan fasetlerin sayısı fazla olduğu için, bu bölümde daha fazla yansıma ve parlaklık gözlemlenir. Bundan dolayı taç bölümü, pırlantanın geneline göre daha beyaz görünür.

Kemer bölümü doğal, cilalı ya da fasetli olabilir. Kemer kalınlığı pırlantanın parlaklığını etkiler. Kalın kemerli bir pırlanta daha mat görünür, ince kemerli pırlanta ise mıhlamaya karşı dayanıksızdır. Kemer, pırlantayı sağlam tutan önemli bir bölümdür. Kemer olmasaydı, pırlanta üretimde kullanılamayacaktı.

Kemerin altında bulunan bölüme külah denir. Külah bölümünde 24 faset bulunur. Külah bölümü pırlantaya giren ışığın dışarı yansımasını sağlar. Külah ne kadar doğru açıyla kesilmiş ise, pırlantaya giren ışık yansıyarak yine taçtan çıkar. Böylece pırlantada optimum parlaklık sağlanmış olur.

Kimi zaman külah ucuna da faset atılabilir. Bu faset ile pırlantanın en hassas kısmı olan külah ucunda oluşabilecek hasarlar önlenmiş olur. Dünyanın en sert madeni olsa da, pırlanta belirli yönlerden gelen darbelere karşı dayanıksızdır ve çabucak kırılabilir. Çap, pırlantanın kemerinin bir uçtan diğer uca kadar olan ölçüsüdür.

Derinlik, pırlantanın tabladan külah ucuna kadar olan yüksekliğidir.